بزرگى نجات مىداد ، ولى گاهى بازيگران و سخن‌چينان ، روابط وى را با انوشيروان تيره مىكردند و او را بر ضدّ وى تحريك كرده ، حكم توقيف او را صادر مىنمودند . همين فتنه‌جويان ، ذهن انوشيروان را به امپراتور روم مشوب كردند و او را تحريك كردند كه براى گسترش مرزهاى كشور و تضعيف رقيب خطرناك خود ، « پيمان صلح جاويد » را ناديده بگيرد و به روميان حمله كند . بالاخره ، آتش جنگ شعله‌ور شد و در مدّت نسبتا كوتاهى سربازان ايران ، سوريه را فتح كردند و « انطاكيه » را آتش زدند و آسياى صغير را تاراج نمودند . پس از بيست سال جنگ و خون‌ريزى ، هر دو سپاه قدرت و امكانات خود را از دست دادند و پس از تلفات زياد ، دو مرتبه پيمان صلح بستند و مرزهاى خود را مانند سابق معين كردند ، به اين شرط كه دولت « روم » سالى معادل بيست هزار دينار به دولت ايران بپردازد . ناگفته پيدا است يك چنين جنگ‌هاى طولانى ، آن هم در نقاط دور از مركز ، تا چه اندازه بر ثروت و صنعت يك ملّت ، ضرباتى سنگين وارد مىسازد . مرمّت آثار يك چنين جنگ طولانى ، با در نظر گرفتن وسايل آن روز به زودى ممكن نبود . اين جنگ و تاخت‌وتاز ، مقدّمات سقوط حتمى دولت ايران را فراهم آورد . هنوز لطمه‌هاى اين جنگ جبران نشده بود كه بار ديگر جنگ هفت ساله‌اى آغاز گرديد . « تىباريوس » امپراتور روم ، پس از آن‌كه بر اورنگ سلطنت تكيه زد ، به منظور انتقام با حملات شديد خود استقلال ايران را تهديد كرد . هنوز وضع دو سپاه روشن نگشته بود كه انوشيروان از جهان رفت و پسر او « خسرو پرويز » زمام امور را به دست گرفت . وى نيز در سال 614 ميلادى ، بهانه‌هايى به دست آورد و مجددا به روميان تاخت و در اوّلين حمله ، شام و فلسطين و آفريقا را فتح كرد ، « اورشليم » را غارت نمود ، كليساى قيامت و مزار مسيح را آتش زد و شهرها را ويران ساخت و پس از ريخته شدن خون نود هزار مسيحى جنگ به نفع ايرانيان پايان پذيرفت . در چنين موقع كه جهان متمدن آن روز در آتش جنگ و بيدادگرى مىسوخت ؛ پيامبر اسلام ، در سال 610 ميلادى به رسالت مبعوث گرديد و نداى جان‌فزاى توحيد